Sodyum hipoklorit, taşıması en çok dikkat isteyen yaygın kimyasallardan biridir. Çoğu metali aşındırır, paslanmaz çeliği bile oyuk korozyonuyla deler. Isı, güneş ve metal iyonları karşısında bozunur, aktif klor değeri düşer ve bu sırada açığa çıkan gaz tankta basınç yapar. En tehlikelisi ise asitle karıştığında zehirli klor gazı çıkarmasıdır. Bu üç gerçek, tank seçimini, sefer süresini ve boşaltma prosedürünü belirler.
Hipoklorit çözeltisi ADR'de UN 1791 numarasıyla, sınıf 8 aşındırıcı sıvı olarak taşınır. Turuncu plakada üstte 80, altta 1791 yazar; tank kodu L4BV(+), tünel kodu (E)'dir. Araç ADR uygunluk belgeli, sürücü tanker eğitimli SRC5 belgeli olmalı ve sefer evrakı eksiksiz bulunmalıdır.
ADR künyesi ve L4BV(+) tank kodu ne anlatır?
Sodyum hipokloritin künyesi: UN 1791, HYPOCHLORITE SOLUTION, sınıf 8, sınıflandırma kodu C9, ambalaj grubu II, tehlike numarası 80, tank kodu L4BV(+) ve tünel kodu (E). Tank kodunda L sıvı yükü, 4 hesap basıncını (bar), B alttan dolum ve boşaltmada üç kapamayı, V ise tankın havalandırma cihazıyla donatıldığını gösterir.
Havalandırma burada bir tercih değil ihtiyaçtır: hipoklorit yolda yavaşça bozunur ve gaz açığa çıkarır, kapalı tankta bu gaz basınç biriktirir. Koddaki (+) işareti ise ADR'deki tank kodu hiyerarşisinin serbestçe uygulanamayacağını belirtir: daha yüksek kodlu başka bir tank bu ürün için otomatik olarak uygun sayılmaz, tankın onay belgesinde bu kullanıma açıkça izin verilmiş olması gerekir.
| BİLGİ | DEĞER |
|---|---|
| UN no ve ad | 1791 · HYPOCHLORITE SOLUTION |
| Sınıf · kod · PG | 8 · C9 · II |
| Tehlike no (turuncu plaka) | 80 |
| Tank kodu | L4BV(+) |
| Tünel kodu | (E) |
Neden kauçuk ya da PE kaplı tank?
Hipoklorit karbon çeliği hızla, paslanmaz çeliği ise oyuk açarak aşındırır. Üstelik metal yüzeyle temas, çözünen demir ve nikel iyonları yüzünden ürünün bozunmasını hızlandırır. Bu durumda hipoklorit, iç yüzeyi kauçukla ya da polietilenle (PE) kaplanmış çelik tankla taşınır. Kaplama hem tankı üründen hem de ürünü metalden korur.
Kaplamanın sağlam olması kritik önemdedir; çatlak ya da kabarmış bir kaplama, altındaki çeliğin kısa sürede delinmesine yol açar. Tankın kaplama kontrolü periyodik yapılır. Vana, conta ve hortumlar da hipoklorite dayanıklı plastik ya da kaplamalı malzemeden olmalıdır.
Kaplı tankın bir sınırı da vardır: her yüke uygun değildir ve sıcak ya da solvent bazlı ürünler kaplamaya zarar verebilir. Hipoklorit taşıyan tankları bu nedenle mümkün olduğunca hipoklorit ve benzeri uyumlu ürünlere ayırırız. Yükleme öncesi tankın temiz, boş ve bir önceki yükünün hipokloritle tepkimeye girmeyecek bir ürün olduğu kontrol edilir; yıkama belgesi sefer evrakına eklenir.
Asitle karıştırılmaması: klor gazı riski
Hipoklorit herhangi bir asitle, örneğin hidroklorik asitle ya da asidik demir klorür çözeltisiyle karıştığında klor gazı açığa çıkar. Klor gazı ağır, sarı-yeşil ve çok zehirlidir. Gerçek kazaların çoğu yolda değil boşaltma noktasında olur: hipoklorit, tesisin asit tankına bağlanan bir hortumla yanlış depoya basılır. Su arıtma tesislerinde hipoklorit, asit ve koagülan tanklarının dolum ağızları çoğu zaman aynı sahadadır.
Bu yüzden boşaltma prosedürümüz sabittir: hortum bağlanmadan önce sürücü ve tesis görevlisi depolama tankının etiketini ve dolum ağzını birlikte okur, ürün adını teslim evrakıyla karşılaştırır. Emin olunmadan pompa çalıştırılmaz. Hipoklorit amonyak çözeltisiyle de karıştırılmamalıdır; bu durumda da zehirli gazlar oluşur. Hipoklorit taşıyan tank, asit ya da amonyak taşıyan tanka dönüştürülmez.
Zamanla bozunma: ısı, güneş ve sefer süresi
Ticari sodyum hipoklorit çoğunlukla yüzde 12-15 aktif klor içerir ve bu değer zamanla düşer. Bozunmayı hızlandıran üç etken vardır: sıcaklık, güneş ışığı ve metal kirliliği. Yazın güneş altında bekleyen bir tankerde ürün, serin bir depodakinden belirgin biçimde hızlı güç kaybeder. Müşteri açısından bunun anlamı, ödediği aktif klorun bir kısmının yolda kaybolmasıdır.
Hipokloriti bu sebeple dolumdan hemen sonra yola çıkacak ve doğrudan teslim edecek şekilde planlarız; tanker dolu halde gece bekletilmez. Sıcak dönemde yükleme sabah saatlerine alınabilir. Teslimde aktif klor ölçümü yapacaksanız, numunenin dolumda da alınmasını öneririz; iki değer yolda ne olduğunu belgeyle gösterir.
Bir tanker kaç ton hipoklorit alır?
Hipoklorit sudan ağırdır; yüzde 12-15'lik çözeltinin yoğunluğu yaklaşık 1,2 kg/L'dir. Yasal ağırlık sınırı içinde net yük tipik olarak 25 ton olur, bu da yaklaşık 20-21 m³ eder. Yani 30 m³'lük bir tankta yük tonaja hacimden önce ulaşır ve tank tam dolmaz.
Belediye su arıtma tesisleri, havuz işletmeleri ve temizlik ürünü dolum tesisleri çoğu zaman tam araçtan küçük depolara sahiptir. Depo hacminizi yazarsanız tek teslim mi, rota üzerinde iki teslim mi yapılacağını planlarız.
Boşaltma çoğunlukla tankerin pompasıyla ya da basınçlı hava (kompresör) ile yapılır. Hipoklorit depoları genellikle plastik ya da kaplı tanklardır ve dolum hattı tesisin içinde uzayabilir; hortum mesafesini, deponun yüksekliğini ve dolum ağzının tipini önceden bilirsek doğru hortum ve bağlantıyla geliriz. Boşaltma sırasında sürücü gözlük, eldiven ve koruyucu önlük kullanır, sahada su bulunması istenir.
Sıvı yoğunluk tablosu ve litre-ton çevirici İstanbul sodyum hipoklorit taşıma
Belgeler ve gönderenin sorumluluğu
Sürücüde ADR taşıma evrakı (UN 1791, ürün adı, sınıf 8, ambalaj grubu II, miktar, tünel kodu), yazılı talimat, aracın ADR uygunluk belgesi, sürücünün SRC5 belgesi ve irsaliye bulunur. Gönderenden ürünün aktif klor değerini de gösteren güncel SDS istenir.
Tehlikeli madde gönderen ve alan işletmelerin TMGD ile çalışması mevzuat gereğidir. Tesisinizin boşaltma talimatı ve kontrol listesi varsa sürücü buna göre hareket eder; boşaltma tutanağına tank adı ve saat yazılır.
Sodyum hipoklorit nakliye fiyatını ne belirler?
Navlunu mesafe, kaplı tank ihtiyacı, teslim noktası sayısı, yükleme ve boşaltmada bekleme, pompa gereksinimi ve dönüş yükü ihtimali belirler. Kaplı tanklar her yükü alamadığı için dönüş yükü bulmak zordur; bu da navluna yansıyan bir kalemdir. Düzenli ikmalde sefer planı bu maliyeti dengeler.
Teklif için şu bilgileri yazın: yükleme yeri, teslim adresi, aktif klor değeri ve SDS, ton miktarı, depo hacmi, tarih ve boşaltma şekli. Teklifimizi 10 dakika içinde yazılı olarak göndeririz.


